2-тӥ куарусёнэ
Ладъянъёсты лыдӟон
2-тӥ куарусён — Григориан дырпусъя — арлэн 245-тӥ нуналыз (касьян аре — 246-тӥез). Ар пумозь 120 нунал кылемын.
☀️ Ижкарын Шунды 5 час 31 минутэ ӝужа, пуксе 19 час 23 минутэ. Югыт нуналлэн кыстӥськемез 🕒 13 час 51 минут.
🌖 Синӥсь Толэзь (будэмез 19.84 нунал).
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| 2026-тӥ ар | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Толшор | Тулыспал | Южтолэзь | Оштолэзь | Куартолэзь | Инвожо | Пӧсьтолэзь | Гудырикошкон | Куарусён | Коньывуон | Шуркынмон | Толсур |
Нунал тодметъёс
- Самуиллэн нуналыз яке гордкушман утялтон нунал (ӟуч: Самойлов день, Свёкольница). Та нуналэ гордкушман утялтон вакыт йылпумъяське. Вашкала сямъя, гордкушманэз бызьымтэ нылъёс утялтыны кулэ, шуо.
- Пилемъёс музъемлы матын ке ― ӝоген зороз.
- Палэзьпуын палэзез трос ке ― сӥзьыл зоро луоз.
- Туриос вылэтӥ дыртытэк курласа лобо ке ― сӥзьыл шулдыр луоз.
Нимнуналзэс пусъё
- Caмуил, Ceвиp, Мaкcим, Ивaн, Aлeкcaндp, Влaдимиp, Тимoфeй, Никoлaй, Виктop, Cтeпaн, Фёдop, Лев.

Праздникъёс но буре ваён нуналъёс
ООН — Кыкетӥ дунне ожлэн йылпумъяськон нуналыз.
Йӧскалык праздникъёс
Россия — Патрульно-постовой службалэн нуналыз, Росгвардилэн нуналыз.
Вьетнам — Асэриклык басьтон нунал.
Приднестровье — Асэриклык басьтон нунал.
Тумошо праздникъёс
- Кокослэн дунневыл нунаолыз.
- Пель пасян нунал.
Луэм учыръёс
Удмуртиын
- 1930 — Ӟатча черкогуртын курорт бордын эмъюрт усьтэмын.
- 1950 — Ижын Евгений Кунгурцевлы сӥзем синпелет усьтэмын.
- 1955 — Камбаркаын лесотехнической техникум усьтэмын.
- 1992 — Сарапулын «Трам-тарарам или Бухты-барахты» художественной фильмлэн съёмкаосыз кутскизы.
- 2008 ― усьтӥськиз выльдэм Удмурт Элькунысь йӧскалык кун театр.
Россиын но дуннеын

- 1727 — Витус Беринглэн экспедициез Охотскысь Камчаткае кошкиз.
- 1789 — США-ын коньдон ужпумъёсъя министерство кылдытэмын.
- 1794 — инъямын Одесса кар.
- 1807 — Англиысь флот Копенгагенэз пуштытъяны кутскиз.
- 1918 — Республикалэн Реввоенсоветэз кылдытӥськиз, соин кивалтыны пуктэмын Троцкий .
- 1941 — ожгар Мускоын Чайковский нимо концертной зал усьтӥськиз.
- 1943 — Лисичанск кар фашистъёслэсь мозмытэмын.
- 1945 — «Миссури» американ линкор вылын Японилэн капитуляциезлэн сӥзем ужрад ортчиз, соин валче Кыкетӥ дунне ож йылпумъяськиз.
- 1958 — нырысьсэ эфире потӥз китай телевидение.
- 1962 — Новосибирскын миллионэтӥез улӥсь пусъемын.
- 1967 — Уйпал зарезьын платформа вылын Силенд суверенной княжествоез кылдытон сярысь ялэмын.
- 1969 — США-лэн Ожгар кужымъёсаз Интернет вуиз.
- 1971 — Египетэз но Сириез люкыса, куашказ Огазеяськем Араб Элькун.
- 1993
- Узбекистанын 2000-тӥ арозь кириллицаез латинский алфавитлы воштон сярысь ялэмын.
- Россия но США МКС пуктон сярысь тупанкыл гожтӥзы.
- 2002 ― ОРТ канал «Первый канал» шуыса нимаськыны кутскиз.
Вордӥськизы
Удмуртиысь тодмо муртъёс
- 1913 — Александр Белов, удмурт кылтодосчи, кыллюкамъёслэн авторзы.
- 1929 — Леонид Емельянов, удмурт гожъяськись но журналист.
- 1934 — Ираида Весёлых, дышетӥсь но журналист, Шаркан ёрослэн дано муртэз.
- 1937 — Загуляева Валентина Александровна — удмурт актриса. Удмурт АССР-ысь дано артистка (1970) но Удмурт АССР-ысь калык артистка (1987). Росси Федерациысь дано артистка (1997).
Россиысь но дуннеысь тодмо муртъёс
- 1887 ― Александр Савицкий (кул. 1973), ӟуч совето хирург, СССР-ысь онкологи удысысь тодосчиос пӧлысь одӥгез, академик СССР-ысь АМН-лэн академикез, Социалистической Ужысь герой.
- 1906 — Александр Казанцев, ӟуч гожъясьчи-фантаст.
- 1907 — Иван Крянин, тодмо металлург, техника наукаосъя доктор, профессор.
- 1908 — Валентин Глушко, совето конструктор.
- 1919 — Григорий Евдокимов, ожгар лётчик, полковник, Совето Союзлэн Героез.
- 1926 — Евгений Леонов, СССР-ысь тодмо актёр.
- 1964 — Киану Ривз, американ киноактёр но крезьгурчи (бас-гитарист).
- 1966 — Сальма Хайек, Мексикаысь актриса.

Кулӥзы
Удмуртиысь тодмо муртъёс
Россиысь но дуннеысь тодмо муртъёс
- 1927 — Алексей Бобринский (ворд. 1852), ӟуч историк, археолог, Императорской Археологической комиссилэн тӧроез (1886—1917), музъем ужъёсъя министр (1916).
- 1937 — Пьер де Кубертен, француз мерлыко ужчи.
- 1969 — Хо Ши Мин, Вьетнамлэн азьмуртэз (1951—1969).
- 1973 — Джон Рональд Руэл Толкин, англи гожъяськись, лингвист, филолог, «Кульчоослэн кузёзы» трилогилэн авторез.
- 2016 — Ислам Каримов, эрико Узбекистанлэн нырысетӥ азьмуртэз.